AlmaLinux 9 Kurulumu ve İlk Yapılandırma Rehberi

AlmaLinux 9 minimal kurulum rehberi: disk bölümlendirme, ağ yapılandırması, SSH güvenliği, firewalld ve swap oluşturma adımları.

AlmaLinux 9 Nedir?

AlmaLinux, Red Hat Enterprise Linux (RHEL) 9 ile %1:1 ikili uyumluluk sağlayan, topluluk tarafından yönetilen açık kaynaklı bir Linux dağıtımıdır. CentOS Linux'un üretim sürümünün 2021'de sona erdirilmesinin ardından, CloudLinux tarafından başlatılan AlmaLinux OS Foundation çatısı altında geliştirilmiştir. Tamamen ücretsizdir ve ticari destek seçenekleri de mevcuttur.

AlmaLinux 9, Mayıs 2022'de duyurulmuş ve RHEL 9 kaynak kodunu temel almaktadır. Sunucu ortamları, yüksek güvenlik gerektiren uygulamalar ve CentOS göçü için ideal bir seçenektir. SELinux, firewalld, systemd gibi modern Linux sistem yönetimi araçlarının tamamını barındırır.

AlmaLinux'un güçlü yönleri arasında ticari yazılımlarla (cPanel, Plesk, DirectAdmin gibi) tam uyumluluk, uzun vadeli destek (2032'ye kadar), FIPS 140-2 sertifikasyonu ve RHEL ekosistemiyle tam uyumluluk sayılabilir. Üretim sunucularında RHEL kullanmak isteyip lisans maliyetinden kaçınmak isteyenler için birinci tercih haline gelmiştir.

Temel Özellikler

• RHEL 9 Uyumluluğu: %1:1 ikili uyumluluk ile tüm RHEL uygulamaları çalışır.
• SELinux: Zorunlu erişim denetimi ile güçlü güvenlik katmanı sunar.
• firewalld: Dinamik güvenlik duvarı yönetimi sağlar.
• DNF Paket Yöneticisi: Bağımlılık çözümü ve delta RPM desteği ile hızlı paket yönetimi.
• systemd: Servis yönetimi, zamanlama ve önyükleme süreci kontrolü.
• FIPS 140-2: Federal bilgi işlem standartlarına uygunluk modu.
• 2032'ye Kadar Destek: Uzun vadeli güvenlik güncellemeleri garantisi.

Sistem Gereksinimleri

Minimum Donanım Gereksinimleri

• CPU: 1 vCPU, 64-bit mimarisi (x86_64 veya aarch64)
• RAM: 1 GB (minimal kurulum için), 2 GB+ önerilir
• Disk: 10 GB (minimal), 40 GB+ üretim için önerilir
• Ağ: Kurulum için internet bağlantısı önerilir

ISO İndirme ve Kurulum

ISO İndirme

AlmaLinux resmi indirme sayfasından Minimal ISO'yu indirin: https://mirrors.almalinux.org/isos/x86_64/9

SHA256 doğrulaması yapın:

sha256sum AlmaLinux-9-latest-x86_64-minimal.iso

Kurulum Adımları (Anaconda Installer)

1. Dil Seçimi

Kurulum başladığında dil ve klavye düzenini seçin (Türkçe seçilebilir).

2. Kurulum Özeti Ekranı

Anaconda kurulum özeti ekranında şu ayarları yapılandırın:

• Installation Destination: Disk bölümlendirme
• Network & Hostname: Ağ ve hostname ayarları
• Software Selection: Minimal Install seçin
• Time & Date: Saat dilimini ayarlayın (Avrupa/İstanbul)

3. Disk Bölümlendirme (Manuel)

Üretim sunucuları için önerilen bölümlendirme:

• /boot — 1 GB (ext4)
• /boot/efi — 600 MB (EFI System Partition, UEFI sistemlerde)
• / — 20 GB (xfs)
• /var — Kalan alan (xfs, log dosyaları için ayrı)
• swap — RAM'in 1-2 katı (veya kurulum sonrası swapfile)

4. Kullanıcı Oluşturma

Root parolasını ve sudo yetkisi verilecek standart kullanıcıyı oluşturun. Root SSH girişini kurulum sonrası devre dışı bırakacaksınız.

Kurulum Sonrası İlk Yapılandırma

1. Sistemi Güncelleyin

sudo dnf update -y
sudo dnf install epel-release -y
sudo dnf update -y

2. Temel Araçları Kurun

sudo dnf install -y vim curl wget git net-tools htop tar unzip bash-completion

3. SSH Güvenliğini Yapılandırın

sudo vim /etc/ssh/sshd_config

Şu satırları düzenleyin:

Port 2222                      # Varsayılan 22'den değiştirin
PermitRootLogin no             # Root girişini kapat
PasswordAuthentication no      # Parola ile girişi kapat (SSH key kullanın)
PubkeyAuthentication yes
MaxAuthTries 3

sudo systemctl restart sshd

4. SSH Anahtar Çifti Oluşturma (İstemci Tarafında)

ssh-keygen -t ed25519 -C "admin@sunucu"
ssh-copy-id -p 2222 kullanici@sunucu-ip

5. Firewalld Yapılandırması

sudo systemctl enable --now firewalld

# Yeni SSH portunu açın
sudo firewall-cmd --permanent --add-port=2222/tcp

# Gerekli servisleri ekleyin
sudo firewall-cmd --permanent --add-service=http
sudo firewall-cmd --permanent --add-service=https

# Eski SSH servisini kaldırın (port değiştirdiyseniz)
sudo firewall-cmd --permanent --remove-service=ssh

sudo firewall-cmd --reload
sudo firewall-cmd --list-all

6. SELinux SSH Port Güncellemesi

sudo semanage port -a -t ssh_port_t -p tcp 2222
sudo semanage port -l | grep ssh

7. Swap Dosyası Oluşturma

sudo fallocate -l 2G /swapfile
sudo chmod 600 /swapfile
sudo mkswap /swapfile
sudo swapon /swapfile

# Kalıcı hale getirme
echo '/swapfile none swap sw 0 0' | sudo tee -a /etc/fstab
free -h

8. Saat Dilimi Ayarı

sudo timedatectl set-timezone Europe/Istanbul
timedatectl status

9. Hostname Ayarı

sudo hostnamectl set-hostname sunucu.example.com
hostnamectl status

Sık Karşılaşılan Sorunlar

• SSH bağlanamıyorum (yeni port): SELinux'a yeni portu eklediğinizden ve firewalld'da açtığınızdan emin olun.
• dnf update çok yavaş: En hızlı mirror'ı seçmek için sudo dnf install -y dnf-plugins-core && sudo dnf config-manager --set-enabled-mirrorlist fastest deneyin.
• SELinux audit.log doldu: sudo ausearch -m AVC ile hangi işlemin engellendiğini inceleyin.
• Disk alanı doldu (/var): du -sh /var/log/* | sort -rh | head -20 ile büyük log dosyalarını bulun.

İlgili Makaleler

• Ubuntu Server 22.04 LTS Kurulumu ve Güvenli Yapılandırma Rehberi
• Debian 12 Sunucu Kurulumu: Minimal ve Güvenli Başlangıç
• SSH Permission Denied (publickey) Hatası Nasıl Çözülür?
• Linux Firewall: firewalld ve UFW ile HTTP, HTTPS ve SSH Kuralları
• AlmaLinux Üzerinde Node.js LTS ve PM2 ile Uygulama Yayını

Yorumlar

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın!